Home - Publicaties - Nieuwsbrief februari 2018

Nieuwsbrief februari 2018

Onder de grond leeft het
Nu het onder de grond weer begint te kriebelen en vooral in zuidelijke streken die kriebel ook in de benen kan gaan zitten van een hossende, vierende menigte,
Nu, met nog de betrekkelijke rust boven de grond,
Nu maken we ons op voor de laatst eindspurt van ‘winteractiviteiten’ om voor onszelf en voor elkaar de inspiratie, inzichten en vaardigheden te versterken waarmee we aan de biologisch-dynamische landbouw willen werken.

In deze nieuwsbrief daarom aandacht voor:
Winterconferenties in Wortel (B) en in Dronten
Voorpublicatie interview met Volkert Engelsman
Studiedag over kiezel en kalk.
Landbouwconferentie in Dornach
——————

Winterconferenties in Wortel (B) en in Dronten

Leven doorgeven
biologisch-dynamische landbouw als inspiratie voor sociale vernieuwing
Een tuinder geeft een deelnemer op de tuin een riek in zijn handen. Ze vertelt hem hoe hij de wortelen uit de grond kan halen. “Dat is een echte riek,” zegt hij, “Ik dacht dat je met iets kleins aan zou komen zetten. Mag ik dat zelf doen?” Zijn gezicht straalt, blij zo betrokken te kunnen zijn bij “zijn” tuin.
In de samenleving zien we meer voorbeelden van een grote liefde voor het boerenbedrijf, een hunkering naar te weten hoe het voedsel groeit, waardering voor boeren die burgers bij hun bedrijf betrekken. En toch zuchten veel boeren onder de hoge kosten voor de grond en de lage prijzen voor de producten.
Kennelijk hebben we de samenleving nog niet zo ingericht als we eigenlijk zouden willen. Wat kunnen we daaraan doen? Hoe kan ik mijn eigen bedrijf en contacten zo organiseren dat het floreert? Hoe maak ik als burger een landbouw mogelijk waar ik achter kan staan?
Aan die vragen werken we tijdens de winterconferenties.

Winterconferentie Wortel
De conferentie op 23 februari houden we op Widar, Den Bayerd-het Casino, Kolonie 28, 2323 Wortel (kruispunt Kolonie en Molendreef). Met medewerking van o.a. Koen Dhoore, Johan D’hulster, Lode Speeleers en Ruben Segers. De toegang is gratis voor beroepsleden van de BD-Vereniging. Basis-leden van de BD-Vereniging, studenten Landwijzer en studenten Warmonderhof € 25. Anderen betalen € 30, inclusief alle maaltijden, koffie, thee e.d.

Winterconferentie Dronten
De conferentie op 2 maart houden we op Warmonderhof, Wisentweg 12, 8251 PC Dronten. Met medewerking van o.a. Helmy Abouleish, Volkert Engelsman, Luuk Humblet, Mia Stockman en Marc Siepman. Toegang voor beroepsleden € 35,- , voor basis-leden € 60,- , anderen betalen € 85,- , inclusief alle maaltijden, koffie, thee en avondprogramma.

Alle informatie over programma en aanmelden.

Luc Ambagts, beleidsmedewerker BD-Vereniging
——————

Voorpublicatie interview met Volkert Engelsman

Volkert Engelsman zal vertellen over ‘sterren, compost en correct rekenen’ bij de winterconferentie van de BD-Vereniging in Dronten op 2 maart 2018. Dit artikel is een korte versie van een interview met hem dat eind maart 2018 zal verschijnen in Dynamisch Perspectief.

Spirituele, sociale en ecologische compost

‘Dat is toch magisch?!’ Volkert Engelsman, CEO van handelsbedrijf Eosta, vertelt vol vuur over het wonder van de compost en hoe vruchtbaar die is voor de aarde. Derk Klein Bramel en Ellen Winkel vragen hem of hij een parallel ziet met het gezond maken van de samenleving. Wat is de compost in de economie? Of de humus in de samenleving?

“Otto Scharmer wijst op een drievoudige kloof”, begint Volkert Engelsman, als antwoord op onze vraag naar het vruchtbaar maken van de samenleving. “Er is een ecologische kloof (mensen zijn vervreemd van de natuur), een sociale kloof (mensen zijn vervreemd van elkaar) en een spirituele kloof (mensen zijn vervreemd van zichzelf).”
Op al die drie niveaus moet een omvormingsproces plaats vinden, legt hij uit, en om dat in gang te kunnen zetten is het overbruggen van de spirituele kloof – het werken aan jezelf – de eerste stap. “Dat gaat over werken aan zingeving en aan de rode lijn in je biografie. Meditatie helpt om het vermogen te ontwikkelen intuïtief de juiste keuzes te maken. ’s Avonds mediteer ik en ik neem vragen mee de nacht in. Eén, twee, drie dagen later komt de ingeving. Dit ‘inzetten van de kracht van de nacht’ breng ik ook in bij de denktank, waar ik in zit, voor het lesprogramma van de MBA-opleidingen in Rotterdam. Dit is waardevol vol studenten die in het bedrijfsleven terecht komen.”

Dream, dance, deliver
“Vraag een willekeurige chauffeur van een heftruck in ons distributiecentrum naar ‘Dream, Dance en Deliver’, en hij kan je uitleggen waar dat over gaat.” Alle Eosta-medewerkers werken aan dit ‘3D-model’, dat overeenkomt met de eerder genoemde drie niveaus. Dream (en Differentiate) gaat over het worden wie je bent (met als tegenpool fake). Dance (versus freeze) gaat over meebewegen met anderen en deliver (versus fail) over resultaten van je werk. “We hebben net weer rond de 250 eindejaars-gesprekken gehad. Dan komen de ontwikkelingen op deze drie niveaus ter sprake.”
Als bedrijf werkt Eosta aan het overbruggen van de drie kloven door transparant te maken hoe haar leveranciers (boeren en tuinders) presteren op duurzaam en sociaal gebied. Op een ananas in de winkel zit een sticker met de ‘Nature and More code’, zodat een klant op internet kan zien hoe de ananasteler werkt. De laatste jaren voegt Eosta hier prijsplaatjes aan toe die laten zien dat biologische producten veel minder kosten afwentelen op de samenleving. Met slogans als ‘Eet biologische appels en bespaar 27 ziektedagen per hectare per jaar’ en ‘Koop biologische peren en red 6 kuub vruchtbare bodem’. Deze campagne draagt bij aan bewustwording.

Compostering
Eosta zet zich samen met een brede coalitie van internationale partners in voor True Cost Accounting. Volkert: “Correct rekenen is een instrument om licht te laten schijnen in de duistere spelonken van de economie. Als bedrijven een winst- en verliesrekening moeten maken die niet alleen de resultaten toont van het financieel kapitaal, maar ook van natuurlijk en sociaal kapitaal, dan krijgen bedrijven die kosten blijven externaliseren straks geen toegang meer tot kapitaal. Het is een instrument dat het begrip ‘winst’ omvormt. Er ontstaat ‘inclusieve winst’. Profit 2.0. Die omvorming kun je vergelijken met het composteringsproces.”
“Bij het maken van compost begin je met afstervende, stinkende landbouwresten. In vier fases worden die omgezet tot vruchtbare humus en ontstaat er nieuwe vitaliteit. Preparaten sterken hierbij het zelf-organiserend vermogen. Ze werken intelligent makend op natuurlijke levensprocessen en verzorgen de ontmoeting van het aardse en het kosmische.”
Volkert trekt een parallel met de economie, waar hebzucht gedreven winst leidt tot ‘doodsprocessen’. Hier moet een composteringsproces plaatsvinden in drie fases, een omvormingsproces op het spirituele, het sociale en het ecologische niveau. “Zo wordt die ‘inclusieve winst’ gevormd, een bron van nieuwe vitaliteit.”
Wat zou je in het maatschappelijke omvormingsproces kunnen vergelijken met de preparaatwerking? Al pratend komt Volkert tot een antwoord: “Wat werkt intelligent makend op sociale levensprocessen? Iets dat toegang kan bieden tot kosmische intelligentie. Meditatie. Maar niet met het doel om asceet te worden. Dat is niet de weg. Ga dwars door het midden. Duik in hebzucht en egoïsme. Omarm Ahriman en Lucifer, zodat je hen kunt verlossen.”

Ellen Winkel, schrijver, spreker en coach
Derk Klein Bramel, secretaris BD-Vereniging, coördinator landbouwsectie AVIN
——————

Studiedag over kiezel en kalk

Studiedag over Silicium (kiezel) en Calcium (kalk)
Kiezel en Kalk spelen steeds weer een andere maar ook vergelijkbare rol bij bodem, plant, dier en mens. Kunnen we die rol beter begrijpen als we de samenhang zien? En wat kan dat dan voor onze praktijk als boer, arts, leraar …. betekenen?
Op 10 maart 2018 zal een vierde studiedag rond stoffen en hun processen georganiseerd worden. Het thema is silicium en calcium. Het doel van de dag is om tot een meer betrokken benadering van deze stoffen te komen. Stoffen zijn heel concreet, maar het denken erover vaak afstandelijk.
De dag heeft een oriënterend karakter. Het idee is dat gezamenlijk onderzoek vanuit verschillende vakgebieden tot meer verdieping en verbreding leidt. Vanuit de secties woord, muziek en euritmie, gezondheidszorg, landbouw en natuurwetenschap van de Antroposofische Vereniging (AVIN) zijn we een jaar aan het werk met deze stoffen.
Op 10 maart willen we iets van onze bevindingen presenteren en er met zo veel mogelijk belangstellenden over in gesprek gaan.
De voorbereidingsgroep bestaat uit:
Irene Pouwelse vanuit euritmie
Huib de Ruiter vanuit gezondheidszorg
Jan Bokhorst vanuit bodemkunde
Antoon van Hooft vanuit de scheikunde
Louise Kelder vanuit geologie
Derk Klein Bramel vanuit landbouw.

Datum: zaterdag 10 maart 2018, 10.00 tot 16.00 uur, zaal open om 9.30 uur
Plaats: Helicon, Socrateslaan 22a ,3707 GL Zeist. www.helicongebouw.nl
Kosten: 25 euro inclusief koffie/thee en soep (voor verdere lunch svp zelf zorgen)
Opgave via secretariaat@antroposofie.nl voor 1 maart 2017
Een uitgewerkt programma is vanaf 20 februari te vinden op www.bdvereniging.nl

Derk Klein Bramel, secretaris BD-Vereniging, coördinator landbouwsectie AVIN
——————

Landbouwconferentie in Dornach

De preparaten, het hart van de biologisch-dynamische landbouw
Onder deze titel wordt van 7 tot 10 februari de jaarlijkse landbouwconferentie in Dornach gehouden.
De biologisch-dynamische preparaten verlevendigen de aarde en haar vruchten, de boerderijen en hun gemeenschappen. Ze geven een impuls aan ons handelen en zijn een concrete culturele activiteit in de grote natuurlijke samenhang. Ze stellen ons ook grote vragen.
De conferentie is bedoeld om ons te inspireren en te verrijken met nieuwe inzichten door presentaties van over de hele wereld. De conferentie wil stimuleren tot een intensieve uitwisseling van ervaringen. Uitgenodigd zijn landbouwers, tuinders, wijnbouwers, fruittelers, kruidenproducenten, kruidenexperts, adviseurs en onderzoekers, studenten en leerlingen, verwerkers, handelaars, chef-koks en natuurdocenten, maar ook consumenten en vrienden van de biologisch-dynamische impuls.
De plenaire sessies tonen de rijkdom en diepgang van de preparaten, de beroeps-fora zorgen voor een professionele uitwisseling en verdieping tussen specialisten, de workshops maken een intensieve, persoonlijke dialoog mogelijk. Muziek, artistieke cursussen, rondleidingen aan het Goetheanum en een tentoonstelling ronden het programma af.
We willen de frisse en open geest, die op veel plaatsen het werk met de preparaten draagt, tijdens de conferentie richting geven en voor alle deelnemers verdiepen.

Informatie over de conferentie op de website van de landbouwsectie.
aanmelden: www.goetheanum.org/index.php?id=8683&L=0#c44511

Ueli Hurter & Jean-Michel Florin, Landbouwsectie Dornach
——————